Wat is scoliose?
Een scoliose is een driedimensionale vervorming van de wervelkolom en de romp. Dit betekent dat de wervelkolom niet alleen zijwaarts kromt, maar ook draait. Scoliose kan voorkomen bij zowel kinderen als volwassenen. Onder invloed van verschillende factoren, zoals hormonale veranderingen en erfelijkheid, kan een scoliose verergeren tijdens groeispurten of op latere leeftijd.
Er wordt gesproken van scoliose wanneer de kromming van de wervelkolom meer dan 10 graden bedraagt.
- Lichte scoliose: 10–20 graden
- Matige scoliose: 25–45 graden
- Ernstige scoliose: meer dan 50 graden
De kromming wordt gemeten met de Cobbse hoek, waarbij de meest scheefstaande wervels aan het begin en het einde van de bocht worden gebruikt.
Wanneer er geen duidelijke oorzaak wordt gevonden, spreken we van een idiopathische scoliose. Deze vorm komt het meest voor tijdens groeispurten, met name tussen:
- 6–24 maanden
- 5–8 jaar
- 11–14 jaar
Op latere leeftijd kan ook een degeneratieve scoliose ontstaan. Deze gaat vaak samen met klachten zoals lage-rugpijn, laterolisthesis, segmentale instabiliteit of osteoporose. Ook kan een eerder stabiele scoliose verergeren, wat vooral bij vrouwen na de menopauze wordt gezien.
Mogelijke symptomen van scoliose
- Scheefstand van de schouders
- Scheefstand van het bekken
- Rib hump (gibbusvorming)
- Verhoogde spierspanning
- Nek- en hoofdpijn
- Rugpijn
- Pijn rond bekken en bovenbenen
- Uitstralende pijn naar de benen
Ontstaan van Schroth therapie
De Schroth therapie is ontwikkeld door Katharina Schroth (1894–1985), die zelf scoliose had. Door haar eigen lichaam te observeren en te analyseren hoe haar romp en ademhaling beïnvloed konden worden, ontwikkelde zij een unieke oefenmethode. Haar behandelkliniek in Bad Sobernheim (Duitsland) bestaat nog steeds en wordt internationaal erkend. Ook Nederlandse patiënten kunnen hier, op verwijzing, een intensieve Schroth-behandeling volgen.
Wat is Schroth therapie?
Schroth therapie is een scoliose-specifieke oefentherapie die zich richt op het corrigeren van de wervelkolom in drie dimensies, gecombineerd met gerichte ademhalingsoefeningen. De behandeling is volledig individueel afgestemd op het type scoliose. De oefeningen worden asymmetrisch uitgevoerd en verschillen dus per lichaamszijde.
Doelen van Schroth therapie:
- Het verminderen of vertragen van progressie van de scoliose
- Het voorkomen of uitstellen van een operatie
- Verbeteren van rompmobiliteit en ademhalingsfunctie
- Verbeteren van rompsymmetrie
- Vergroten van het houdingsbewustzijn
- Ondersteuning van bracebehandeling
- Aanleren van een effectief huisoefenprogramma
Schroth therapie en bracebehandeling
Naast oefentherapie kan een brace worden ingezet om verdere verergering van de scoliose tegen te gaan. Voorbeelden zijn een Chêneau brace of Boston brace. Een brace is het meest effectief wanneer deze meer dan 18 uur per dag wordt gedragen. Gymnastiek en sporten mag zonder brace
Samenvatting van Schroth therapie
Schroth therapie kan bestaan uit:
- Ademtherapie, eventueel gecombineerd met Schroth-oefeningen
- Specifieke mobilisaties, rekoefeningen en indien nodig massage
- Scoliose-specifieke oefeningen die in de praktijk worden aangeleerd
- Dagelijkse huisoefeningen (minimaal 4–5 dagen per week, ±30 minuten)
- Er wordt aangemoedigd om zeker minstens 3 keer per week te sporten
Tijdens de behandeling wordt veel gewerkt met hulpmiddelen zoals spiegels, oefenballen, pittenzakjes en een wandrek.